Предлагаемая ниже статья была опубликована несколько лет назад в сборнике "Zbrodnia Katynska. Polskie sledztwo", Zeszyty Katynskie Nr 20, Warszawa, 2005, str. 136-149. Это материалы однодневной ежегодной катынской конференции в Королевском замке в Варшаве, в 2005 году у меня там был небольшой доклад на заглавную тему.

Статья - на польском языке, русской версии нет, но для значительной части статьи это не так уж важно, и вот почему.

Существуют по меньшей мере два списка так называемых "посторонних" в катынских могилах, точнее, в опубликованном в 1943 году немецком эксгумационном списке, содержащем примерно 2800 фамилий идентифицированных при раскопках того же года останков (из общего количества примерно 4200 извлеченных трупов). "Посторонние" - это офицеры или другие лица НЕ из Козельского лагеря. Один из списков "посторонних" включает 543 фамилии, он составлен русским военным историком Ю. Н. Зорей, другой - 230 фамилий - составлен польским военным историком М. Тарчинским. Списки хорошо перекрываются.

"Посторонние" в Катыни очень важны для сторонников сталинской версии об ответственности немцев за катынское преступление. Их наличие означало бы, что в Катыни погребены узники не только Козельского лагеря, но и узники других лагерей, а значит, закрадываются сомнения в результатах немецкого следствия 1943 года и советско-российского следствия 1990-2004 годов – согласно этим результатам, в Катыни расстреляны и погребены узники Козельска, а узники Старобельска и Осташкова, по результатам советского-российского расследования, погребены в Харькове и Медном, соответственно. Вот что пишут поборники сталинской версии Владислав Швед и Сергей Стрыгин в своей главной статье по Катыни:

Но в катынских могилах были также обнаружены трупы поляков, содержавшихся в Старобельском и Осташковском лагерях. Эти поляки могли попасть из Харькова и Калинина в Смоленскую область только в одном случае — если их в 1940 г. перевезли в лагеря особого назначения под Смоленск. Расстрелять их в этом случае могли только немцы.

В своей статье я проанализировал списки "посторонних" и показал, что подавляющее число "посторонних" посторонними не являются, они также были узниками Козельского лагеря, просто их польские фамилии были перевраны при написании по-русски или по-немецки. Для примера привел список из ста фамилий "посторонних" с наиболее характерными ошибками, обусловленными, в частности, разным звучанием (наряду с написанием, конечно) фамилий по-польски и по-немецки - а раскопки 1943 года немцы вели вместе с Технической комиссией Польского Красного Креста


Например, польская фамилия Sulowski, прочитанная на найденном документе немцем, прозвучит как Зуловски (вместо правильной Суловски), и поляк (или немец, знающий польский или знающий, что читается польская фамилия) запишет со слуха как Zulowski.

А польская фамилия Zwykielski, прочитанная немцем, прозвучит как Цвыкельски (вместо правильной Звыкельски), и поляк или "знающий" немец запишет Cwykielski.

Приведенный список говорит сам за себя, - и, чтобы увидеть характерные ошибки, знание польского языка на уровне понимания текста вовсе не требуется.

Некоторое количество оставшихся "непоняток" в списках "посторонних" (в сумме определенно меньше 40, это число даю с гарантированным запасом) обусловлено тем, что данные фамилии перевраны до полной неузнаваемости в польском языке, а также другими ошибками (об этом тоже пишу в статье). Примеры нестандартных ошибок и экзотических казусов - случаи со Шкутой-Секулой и с Ремигиушем Бежанеком, об этом уже обстоятельно рассказано на нашем сайте.

Далее - текст моей статьи, включая, для примера, список 100 "посторонних":

Aleksiej PAMIATNYCH

O IDENTYFIKACJI NAZWISK POLSKICH OFICEROW ROZSTRZELANYCH W KATYNIU


W kwietniu 1990 roku Prezydent ZSSR M. S. Gorbaczow przekazal Prezydentowi RP W. Jaruzelskiemu dwie grube teczki z listami wywozowymi NKWD, dotyczacymi tak zwanego "rozladowania" ("razgruzki") obozow polskich oficerow w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. Prochy tych oficerow znajduja sie na polskich wojskowych cmentarzach, odpowiednio, w Katyniu, Charkowie i Miednoje. Wykute w metalu i kamieniu nazwiska przypominaja nam wszystkim o tej okrutnej zbrodni oraz dokladnie informuja, kto tam zostal pochowany. Prace archeologiczno-ekshumacyjne, zarowno w ramach radzieckiego sledztwa (ekshumacje w 1991 roku) jak i pozniejsze, przeprowadzone przez polskich ekspertow, postawily jednak pytanie, czy nie znajduja sie w tych miejscach a nawet w tych grobach szczatki innych polskich oficerow, ktorych losy i mogily nie sa do tej pory znane. Andrzej Kola (2001, wykaz literatury podany jest w koncu niniejszego artykulu), podsumowujac wyniki badan przeprowadzonych na cmentarzu w Charkowie, podkresla, ze "wyjasnienia wymaga tez kwestia wystepowania w niewatpliwie polskich grobach w Charkowie az 4302 pochowanych osob, co o okolo 400 osob przekracza stan liczbowy polskich wiezniow wywiezionych ze Starobielska w kwietniu i maju 1940 r.".

Ekshumacje w Katyniu – zarowno w 1943 r., jak i wspolczesne – niby nie wykazaly podobnej rozbieznosci, ogolna liczba ekshumowanych cial, lacznie z oszacowana liczba niezbadanego grobu nr 8 nie przekracza, w przyblizeniu, 4400 osob, co jest zgodne z liczba osob, wywiezionych do Smolenska-Katynia z Kozielska. Jednak wykonane przez kilka badaczy porownanie nazwisk, podanych we wspomnianych listach wywozowych NKWD, z lista zwlok, ekshumowanych i zidentyfikowanych w Katyniu w 1943 roku (Amtliches Material zum Massenmord von Katyn, Berlin, 1943 – dalej AM) – prowadzi do powyzszego pytania o dodatkowych nieznanych Polakach w Katyniu, tzn. Polakach nie z obozu w Kozielsku.

Istnieja co najmniej dwie listy "nieustalonych katynczykow". Pierwsza obejmuje 230 nazwisk z AM (ogolnie lista AM obejmuje nazwiska w przyblizeniu 2800 zidentyfikowanych zwlok), dla ktorych nie znaleziono odpowiednikow w listach wywozowych NKWD z Kozielska. Lista ta zostala przygotowana i opublikowana przez Marka Tarczynskiego (2000). Autor przyjmuje, ze i wsrod pozostalych 1600 ekshumowanych, ale nie zidentyfikowanych zwlok okolo 150 moga stanowic zwloki jencow, ktorych tez nie ma na listach wywozowych z Kozielska. "W sumie wiec znajduje sie w Lesie Katynskim blisko 400 zwlok jencow, ktorych nie bylo na listach wywozowych. Rodzi sie oczywiste pytanie, w jakich okolicznosciach trafili oni do Lasu Katynskiego?"

Druga lista, obejmujaca 543 nazwiska z AM, dla ktorych rowniez nie znaleziono odpowiednikow w listach wywozowych NKWD, jest nie opublikowana lista rosyjskiego wojskowego historyka Jurija Zorii, uzupelniajaca wraz z podsumowaniem (w rekopisie) artykul tego badacza w ksiazce "Rosja a Katyn" (1994). Teksty Zorii otrzymalem w 1994 roku od autora i z warszawskiego Osrodka Karta, natomiast sama lista zostala mi przekazana z Moskwy przez Siergieja Strygina, badacza problematyki katynskiej i zawzietego zwolennika wersji Komisji Burdenko o rozstrzelaniu polskich oficerow przez Niemcow w 1941 roku. Jurij Zoria utrzymuje, ze w lesie katynskim organami NKWD rozstrzelano co najmniej 540 polskich jencow, ktorzy nie byli poprzednio uwiezieni w Kozielsku. Listy Zorii i Tarczynskiego czesciowo sie pokrywaja.

Celem mojego badania bylo szczegolowe przeanalizowanie tych dwoch list, aby sprobowac zminimalizowac rozbieznosci miedzy lista AM i listami wywozowymi NKWD, tzn. sprobowac znaczaco skrocic ww. listy "nieustalonych katynczykow" - albo, w razie niepowodzenia, jeszcze wyrazniej udowodnic, ze rzeczywiscie w Katyniu pochowane sa setki polskich jencow, ktorzy nie byli uwiezieni w Kozielsku. Po wstepnym zapoznaniu sie z istniejacymi opisami toku prac identyfikacyjnych w 1943 roku zorientowalem sie, ze nieuniknione sa rozbieznosci czy bledy w zapisywaniu polskich nazwisk w jezyku niemieckim oraz rosyjskim (lista AM i listy wywozowe NKWD, odpowiednio). Przytocze skrocone fragmenty relacji Mariana Wodzinskiego (1982, pierwsze wydanie 1948), lekarza sadowego Komisji Technicznej PCK w Katyniu: "Zaznaczyc nalezy, ze czlonkowie Komisji Technicznej PCK na miejscu, nad grobami nie identyfikowali zwlok oraz nie sporzadzali ich listy... Okolo 5-6 km od lasku katynskiego zostalo zorganizowane przez Niemcow prowizoryczne laboratorium do opracowywania dostarczanych tam ekshumowanych z grobow katynskich dokumentow... Stale pracowalo przy odczytywaniu dokumentow dwoch czlonkow Komisji Technicznej PCK pod nadzorem podoficera niemieckiej Geheim Feldpolizei. Ponadto pracowala [tam] Volksdeutschka, ktora wazniejsze z odczytanych dokumentow tlumaczyla od razu na jezyk niemiecki... Lista zwlok i znalezionych przy nich przedmiotow prowadzona byla podwojnie, w jezyku polskim przez polskich czlonkow Komisji Technicznej do uzytku PCK, oraz niemieckim przez podoficera niemieckiego. Odczytywanie znalezionych na zwlokach dokumentow nastreczalo sporo trudnosci... Dokumenty, ktorych nie dawalo sie odczytac, odsylali Niemcy do laboratorium polowego w Smolensku, gdzie, juz bez udzialu Polakow, byly one opracowywane laboratoryjnie bardziej szczegolowo przez personel niemiecki." Juz z tej relacji nasuwa sie przypuszczenie o duzym prawdopodobienstwu popelnienia bledow w zapisywaniu nazwisk. Rzeczywisty przyklad – odczytane przez Niemca nazwisko "Sulowski" zostalo zapisane przez innego Niemca jako "Zulowski". Dosc latwo jest przypomniec sobie inne podobne mozliwosci – rowniez przy zapisywaniu polskich nazwisk po rosyjsku.

W trakcie analizy list Tarczynskiego i Zorii - jako list "nieustalonych katynczykow" - staralem sie brac te rozmaite mozliwosci pod uwage. Powiem od razu, ze juz przy wstepnym badaniu lista Zorii zostala skrocona ponad dwukrotnie, z 543 do okolo 200 nazwisk. Jurij Zoria nie znal jezyka polskiego i dlatego nie mogl prawidlowo porownac (skorygowac) niemiecka i rosyjska pisownie polskich nazwisk, nie mogl tez skorzystac z dziela Jedrzeja Tucholskiego "Mord w Katyniu" (1991). Na dodatek, w 1993 roku nie istnial jeszcze przygotowywany przez warszawski Osrodek Karta Indeks Represjonowanych z podana w nim identyfikacja jencow wedlug roznych list. Tom 1 Indeksu, "Rozstrzelani w Katyniu", zostal opublikowany dopiero dwa lata pozniej (1995).

Specyficznym osobistym motywem przeprowadzenia badania bylo dla mnie to, ze znaczace rozbieznosci miedzy lista AM i listami wywozowymi z Kozielska stanowia bardzo wazny element w wypowiedziach i publikacjach zwolennikow wersji Komisji Burdenko o rozstrzelaniu polskich oficerow przez Niemcow. Dzieki tekstom Yurija Muchina, Siergieja Strygina i kilku innych ta wersja wcale nie jest uwazana w Rosji za absurdalna, liczba jej zwolennikow nie maleje. Znalezienie "nieustalonych" Polakow w Katyniu – szczegolnie, jesli ich nazwiska moga byc skojarzone z nazwiskami jencow ze Starobielska i z Ostaszkowa albo z nazwiskami pozniejszych jencow z Litwy i Lotwy (lato i jesien 1940) - podwaza wyniki ekshumacji w Charkowie i Miednoje, w ogole podwaza wiarygodnosc list wywozowych NKWD oraz ujawnionych w 1992 roku i przekazanych Polsce dokumentow z Teczki Specjalnej ("Osoboj papki"). W rosyjskim internecie milosnicy wojennej historii calkiem na serio dyskutuja na ten temat – i przekonac ich mozna tylko powaznymi argumentami.

Przy zestawieniu listy AM z listami wywozowymi NKWD (lub przy analizowaniu list "nieustalonych katynczykow"), jak i w ogole przy weryfikacji listy zamordowanych w Katyniu trzeba miec na uwadze jeszcze kilka istotnych momentow. Kilkadziesiat identyfikacji w AM opieraja sie na tym, ze przy zwlokach znaleziono tylko pojedyncze wizytowki. Moim zdaniem, znalezienie jednej wizytowki jeszcze nie wskazuje na prawdziwe nazwisko – bardziej logiczne wydaje sie, ze ta wizytowka dotyczy innej osoby, ktora moze nie miec nic wspolnego ani z Kozielskiem, ani z Katyniem. Kilka takich nazwisk znajduje sie na listach Tarczynskiego i Zorii. Takze inny pojedynczy dokument co najmniej w kilku przypadkach moze dotyczyc innej osoby. Przykladem moze sluzyc Franciszek Biernacki, jego nazwisko umieszczono na liscie Tarczynskiego. O nim w przedmowie do swojej slynnej Listy Katynskiej napisal Adam Moszynski (1977): "Wiarygodne informacje pozwalaja przyjac, ze Franciszek Biernacki, wlasciciel ksiazeczki oszczednosciowej PKO, znalezionej przy zwlokach w Katyniu i opublikowanej wsrod fotografii niemieckiego zbioru, w rzeczywistosci w obozie Kozielskim nie byl, ani tez nie znalazl smierci w Katyniu. Zostalo stwierdzone, ze owa ksiazeczka oszczednosciowa PKO zostala przez niego pozostawiona w Wojskowym Instytucie Geograficznym w Warszawie i nastepnie przy ewakuacji WIG z Warszawy zostala wywieziona przez innego oficera celem doreczenia wlascicielowi przy spotkaniu, ktore jednak nie nastapilo. W ten sposob dokument ow, opiewajacy na nazwisko Fr. Biernacki, zostal znaleziony w grobach katynskich przy innym oficerze."

Rowniez listy wywozowe NKWD moga nie byc wystarczajacym dowodem rzeczywistego wywiezienia danej osoby z obozu. W okresie od 3 do 28 kwietnia 1940 r. 17 osob z list NKWD nie zostalo wywiezionych z Kozielska do Smolenska-Katynia. Dwie osoby z tych 17 juz wczesniej wyslano do obozu Juchnowskiego (generala Jerzego Wolkowickiego oraz Stefana Sienickiego), kilka osob zatrzymano w obozie na podstawie dodatkowych rozporzadzen (np. Aleksandra Manna jako Niemca z pochodzenia), co najmniej jedna osoba dostala sie na kozielska liste NKWD przez pomylke - Zdzislaw Szulz nigdy nie byl w Kozielsku, byl on jencem Starobielska. Nazwiska kilku osob sa podane na listach wywozowych NKWD dwukrotnie, kilka powtorek mozna znalezc rowniez na liscie AM (na przyklad, Marian Kardas z Brombergu jest zidentyfikowany jako AM nr 0621 oraz AM nr 0728). A np. Wlodzimierz Kabarowski trafil na listy wywozowe NKWD nawet z dwoch obozow – najpierw z Ostaszkowskiego (skierowanie do Kalinina), gdzie on nigdy nie byl, ale ta pomylka zostala szybko skorygowana, i Kabarowskiego wedlug juz innej listy wyslano z Kozielska do Katynia. Jego zwloki zidentyfikowano w 1943 r. (AM nr 3179). Rzeczywiste przemieszczenia jencow miedzy obozami tez mialy miejsce. Np. Wladyslawa Czarnuszewicza nie ma na liscie AM, ale jest on wspomniany jako zidentyfikowany w sprawozdaniu Gerharda Buhtza, ktory w 1943 roku kierowal w Katyniu dochodzeniem sadowo-lekarskim. Przy zwlokach znaleziono blaszke z obozu w Ostaszkowie, skad w rzeczywistosci Czarnuszewicz zostal wyslany do Kozielska, a pozniej wedlug odpowiedniej listy wywozowej NKWD – do Smolenska-Katynia.

Podsumowujac powyzsze przyklady, chcialbym podac nazwiska trzech osob z tablic pamiatkowych i z Ksiegi Cmentarnej Polskiego Cmentarza Wojennego w Katyniu (2000), ktorych w rzeczywistosci nie ma wsrod pochowanych tam oficerow – osoby te zostawiono wiosna 1940 roku w Kozielsku albo wyslano do innych miejsc. Przy nazwiskach podaje numeracje wedlug list wywozowych NKWD w tej formie, jak to przyjeto w Indeksie Represjonowanych (1995): 1) Mann Aleksander, N 409/74, 2) Czyz Mieczyslaw Jan, N 487/24, 3) Lipski Marian, N 550/69.

Sadze, ze tych kilku konkretnych przykladow, przytoczonych przewaznie na podstawie ksiazki Natalii Lebiediewej (1994), wystarczy, by wykazac czytelnikowi mozliwosc powstania nieporozumien przy porownaniu list wywozowych NKWD z lista AM. Gdyby sie pojawily kolejne problemy tego typu, one wymagalyby po prostu jeszcze bardziej szczegolowej analizy i poszukiwania dodatkowych dokumentow.

Traktujac niniejszy artykul jako zapowiedz nieodleglego przedstawienia pelnych wynikow mojej analizy, ogranicze sie do krotkiego podsumowania i podam ponizej dla przykladu sto nazwisk - zarowno z listy Tarczynskiego (2000), jak i z listy Zorii (1994) – skojarzonych z nazwiskami z list wywozowych NKWD. Moim zdaniem, przyklady te nie wymagaja dodatkowych komentarzy. Podaje ich po to, by czytelnik sam mogl zobaczyc rzekome rozbieznosci miedzy listami AM a NKWD i by sam mogl upewnic sie w slusznosci wykrytych przeze mnie czy juz wczesniej ustalonych skojarzen nazwisk (albo je podwazyc).

Praca nad listami katynskimi byla w znacznym stopniu ulatwiona dzieki wykorzystaniu fundamentalnego dziela Jedrzeja Tucholskiego "Mord w Katyniu" (1991) oraz przygotowanego przez warszawki Osrodek Karta pierwszego tomu Indeksu Represjonowanych "Rozstrzelani w Katyniu" (1995). Podczas analizy zawartosci list Tarczynskiego i Zorii udalo mi sie wykryc ponad 100 nowych skojarzen nazwisk, podanych na liscie AM, z nazwiskami, podanymi na listach wywozowych NKWD z Kozielska – tych skojarzen nie ma w Indeksie Represjonowanych. Liczne pozostale skojarzenia nazwisk byly wykryte wczesniej – zostaly one ustalone przez Jedrzeja Tucholskiego, przez badaczy z Osrodka Karta i innych autorow.

Podsumowujac wyniki mojej analizy, z 543 nazwisk "nieustalonych katynczykow", podanych na liscie Zorii, pozostalo na niej 17-20 nazwisk, natomiast dla 523-526 nazwisk z numerami AM udalo sie znalezc odpowiednie skojarzenia z nazwiskami, podanymi na listach wywozowych NKWD z Kozielska. Z 230 nazwisk "nieustalonych katynczykow", podanych na liscie Tarczynskiego, pozostalo na niej okolo 25-30 nazwisk, natomiast dla okolo 200 nazwisk tez udalo sie znalezc odpowiednie skojarzenia z listami NKWD. 14 z tych niewyjasnionych nazwisk powtarza sie w oby listach. W sumie na dwoch listach pozostalo mniej niz 35-40 nazwisk, ktore sa na liscie AM i ktorych nie ma na listach wywozowych NKWD. Na razie nie podaje tego krotkiego zbioru niewyjasnionych nazwisk, poniewaz jestem w toku ich ostatecznego wnikliwego analizowania. Czesc z tych nazwisk moze byc tak znieksztalcona przy zapisywaniu w jezyku niemieckim, ze nie uda sie znalezc dla nich rosyjskich i polskich odpowiednikow w listach NKWD i w Indeksie Represjonowanych. Niektore z niewyjasnionych nazwisk moga odnosic sie do jencow, wywiezionych z Kozielska poza znanymi listami NKWD, jak o tym wspomina na poczatku swojego artykulu Marek Tarczynski (2000). A niektore nazwiska moga odpowiadac rozmaitym szczegolnym przypadkom, podobnym do przytoczonych wyzej. Dlatego uwazam, ze w polskich mogilach w Katyniu znajduja sie szczatki oficerow TYLKO z obozu Kozielskiego. Hipoteza ta jest glownym wynikiem mojej pracy.

Mam zamiar wkrotce przedstawic pelne szczegolowe wyniki analizy w formie artykulu dla jednego z kolejnych numerow Zeszytow Katynskich albo dla Wojskowego Przegladu Historycznego. Zostana tam tez przytoczone wyniki statystycznych badan zbieznosci roznych list – na podstawie podejscia, podobnego do przyjetego w bardzo ciekawych artykulach Ryszarda Wolagiewicza (1990), Jedrzeja Tucholskiego (1991) i Jacka Trznadla (1991), przy czym beda uwzglednione wszystkie etapy z Kozielska do Smolenska-Katynia oraz beda wziete pod uwage nowe skojarzenia nazwisk z roznych list. Przede wszystkim, chodzi o porownanie kolejnosci numerow AM z poszczegolnymi etapami z Kozielska, ten wazny temat zostal pominiety w niniejszym artykule, badania sa w toku. Dodam tylko, ze wykryte przeze mnie nowe skojarzenia nazwisk jeszcze bardziej wzmacniaja wczesniej ustalony fakt, ze zidentyfikowane w 1943 roku zwloki oficerow czesto znajdowaly sie w grobach katynskich w tej samej kolejnosci, w jakiej oficerow wywozono z Kozielska. Wlasnie ten fakt, po raz pierwszy zauwazony przez Jurija Zorie, otworzyl droge do przyznania przez ZSRR w 1990 roku odpowiedzialnosci NKWD za zbrodnie katynska.

Bardzo dziekuje Ani Dzienkiewicz, Slawomirowi Fratczakowi, Zbigniewowi Gluzie, Ryszardowi Kalickiemu, Bozenie Lojek, Zdzislawowi Sawickiemu, Irenie Stebnickiej-Kalickiej, Siergiejowi Stryginowi za udostepnienie danych, za pomoc w ich analizowaniu oraz za pomoc w przygotowaniu niniejszego artykulu.

Charakterystyczne skojarzenia nazwisk, podanych na liscie AM,
z nazwiskami, podanymi na listach wywozowych NKWD z Kozielska


Nazwiska z listy AM (po lewej stronie) pochodza z dwoch list domniemanych "nieustalonych katynczykow" – wedlug Marka Tarczynskiego (2000) i Jurija Zorii (1994).

Wykorzystane skroty i numeracja (w formie, przyjetej w Indeksie Represjonowanych):

AM – Amtliches Material zum Massenmord von Katyn, Berlin, 1943, spis zwlok z Katynia ekshumowanych przez Niemcow w okresie od kwietnia do lipca 1943, uklad niealfabetyczny, ale wedlug kolejnosci ekshumacji i takaz numeracja.

N – Listy wywozowe NKWD wedlug oryginalnego spisu rosyjskiego: pagina archiwalna (numer strony spisu) i numer pozycji na stronie.

T – Jedrzej Tucholski, Mord w Katyniu, Warszawa, 1991; spis list wywozowych NKWD po rosyjsku – str. 593-718: tylko numer strony, numer pozycji jest ten sam co w zrodle N.


ALEKSEWICZ Sigismund, AM 0376 = OLEKSIEWICZ Zygmunt, N 430/29, T 636.

BOCHANSKI Mafrizi, AM 0041 = WOCHANKA Maurycy, N 393/53, T 611.

BOKONIEWSKI Stanislaw, AM 3235 = POKONIEWSKI Stanislaw, N 474/66, T659.

BRONDZINSKI Jerzy, AM 3908 = PRADZYNSKI Jerzy, N 577/91, T 709.

BUDMER Wladislaw, AM 2876 = RUDNER Wladyslaw, N 516/98, T679.

CHADT Andrzej, AM 3354 = HADT Andrzej, N 541/87, T 691.

CHOLOWSKI Tadeusz, AM 2500 = CHELCHOWSKI Tadeusz, N 580/25, T 710.

CHUTLEWSKI Antoni, AM 2844 = CHITLERSKI Antoni, N 490/94, T 667.

CWYKIELSKI Maurycy, AM 0854 = ZWYKIELSKI Maurycy, N 550/71, T 696.

DARZECKI Ryszard, AM 2253 = DONIECKI Ryszard Roman, N 386/33, T 606.

DRUGAN Wlodzimierz, AM 0501 = DZUGAN Wlodzimierz, N 418/12, T 627.

DUCZAK Tadeusz, AM 3926 = LUCZAK Tadeusz, N 574/3, T 707.

DYMCZYSZYN Erwin, AM 3556 = TYMCZYSZYN Erwin, N 524/48, T 683.

DZIERZYNSKI Kazmierz, AM 0286 = DZIERZYNSKI Kazimierz, N 408/56, T 620.

DZUDZIE Julian, AM 0682 = DUDZIC Julian, N 441/24, T 642.

FIJEWSKI Antoni, AM 3730 = TIJEWSKI Antoni, N 523/23, T 682.

FIREK Karol, AM 0567 = FIZEK Karol, N 419/51, T 628.

FRANCEWICZ Czeslaw Bernatowicz, AM 0174 = BERNATOWICZ Czeslaw, s. Franciszka, N 468/54, T 656.

FUCHLIN Leonard, AM 2632 = TUCHLIN Leonard, N 557/90, T 699.

GABINSKI Josef, AM 3428 = GAPINSKI Jozef, N 402/56, T 616.

GATKOWSKI Kazimierz, AM 0841 = GALKOWSKI Kazimierz, N 545/68, T 694.

GANUSIEWICZ Marian, AM 2251 = HANUSIEWICZ Marian, N 385/10, T 605.

GLEIGER Tadeusz, AM 0550 = HEGER Tadeusz, N 418/26, T 627.

GORYCKI, mjr., AM 1485 = GODYCKI-CWIRKO, major, N 447/57, T 645.

GRODI Wladislaw, AM 0401 = GRODZ Wladyslaw, N 584/7, T 712.

GROSZYNSKI Stanislaw, AM 2928 = KROCZYNSKI Stanislaw, N 499/84, T 671.

HERZOG Stefan, A 0254 = ALEKSANDRIN-HERZOG, N 468/63, T 657.

HOTOWSKI, AM 2366 = SOTOWSKI Stanislaw, N 555/50, T 698.

JAROS Henryk, AM 3196 = JAROMA Henryk, N 484/88, T 664.

KARDAS Marian, AM 0621, AM 0728 = KARDASZ Marian, N 532/17, T 687.

KAWASIEWICZ Czeslaw, AM 3789 = KARASIEWICZ Czeslaw, N 576/52, T 708.

KIECINSKI Tadeusz, AM 0805 = KWIECINSKI Tadeusz, N 560/49, T 701.

KODZALKOWSKI Stanislaw, AM 3429 = GOCZALKOWSKI Stanislaw, N 401/43, T 616.

KORCZAK KOMAR Stanislaw, AM 3547 = KOMAR Stanislaw, N 523/35, T 683.

KOWALEWSKI Witold, mjr, AM 2170 = KAROLEWSKI Witold, major, N 386/38, T 606.

KOZIOLEK Leopold, AM 0447 = KOSCIOLEK Leopold, N 408/65, T 621.

KUCZAK Wilhelm, AM 1836 = KICZAK Wilhelm, N 469/90, T 657.

KOZOWICZ Tadeusz, AM 3153 = KOCOWICZ Tadeusz, N 489/80, T 667.

KROBOWSKI Konstanty, AM 1418 = GRABOWSKI Konstanty, N 458/54, T 652.

KUCEL Stefan, AM 4095 = KUZIEL Stefan, N 378/40, T 601.

KULCZYNSKI Kazimierz, AM 0858 = KULCZYCKI Kazimierz, N 551/97, T 697.

KUNCEWICZ Eugeniusz, AM 1128 = KUCEWICZ Eugeniusz, N 458/47, T 651.

LAUFER Adolf, AM 2475 = LEIFER Adolf, N 582/69, T 711.

LAWICKI Jerzy, AM 4024 = SAWICKI Jerzy, N 543/15, T 693.

LEOKIEWICZ Kazimierz, AM 0208 = LESKIEWICZ Kazimierz, N 574/16, T 708.

LUKASZEWICZ Ladislaw, AM 0076 = GASIOR Wladyslaw s. Lukasza, N 367/24, T 595.

MAJER? Wladislaw, AM 3960 = MAJDA Wladyslaw, N 534/83, T 688.

MARTUSZYK Roman, AM 3102 = MATUSIAK Roman, N 496/10, T 670.

MAYER Eugeniusz Romuald, AM 0061 = MAJER Eugeniusz, N 392/33, T 611.

MAZTALERZ (?) Miedyslaw, AM 3180 = MASTALERZ Mieczyslaw, N 488/58, T 666.

MIRSAK Josef, AM 0538 = MYSSAK Jozef, N 419/34, T 628.

MORAWSKI Tadeusz, AM 0523 = MURAWSKI Tadeusz, N 420/65, T 629.

MLODECKI Edmund Karol, AM 0430 = MOLODECKI Edmund, N 409/66, T 621.

MORONSKI Witold, AM 0364 = MARONSKI Witalis, N 409/79, T 621.


MOSCICKI Vincenty, AM 1168 = MISCICKI Wincenty, N 495/89, T 669.

ODOBERSKI Jozef, AM 1465 = DOBERSKI Jozef, N 440/7, T 642.

OPODENKIEWICZ Pod., AM 0946 = SPODENKIEWICZ Tadeusz, N 559/43, T 701.

PAJCZEWSKI Stefan, AM 3581 = PARCZEWSKI Stefan, N 517/5, T 680.

PASEREK Henryk, AM 3496 = PISAREK Henryk, N 474/80, T 659.

PIETROWSKI Bronislaw, AM 4021 = PIOTROWSKI Feliks Bronislaw, N 539/41, T 690.

PIETRZYKOWSKI Jan, AM 0887 = PIENCZYKOWSKI Jan, N 545/74, T 694.

PODLASKI Bazyli Zenobiusz, AM 3334 = BAZYLCZYK-PODLASKI Zenobiusz, N 524/64, T 683.

PROBLEWSKI Kazimierz, AM 3560 = WROBLEWSKI Kazimierz, N 523/39, T 683.

PRUS Pawel, AM 0765 = BRUS Pawel, N 438/96, T 641.

PUCHALSKI Romuald, AM 2451 = SPYCHALSKI Romuald, N 557/94, T 699.

PUCKI Antoni, AM 1667 = TUCKI Antoni, N 497/15, T 670.

RADANSKI Andrzej, AM 3593 = RADWANSKI Andrzej, N 515/82, T 679.

ROCZYNSKI Janusz Hptm., AM 0802 = RACZYNSKI Jan, kapitan, N 549/44, T 696.

SABATKOWSKI Piotr, AM 1752 = SOBOTKOWSKI Piotr, N 498/60, T 671.

SABNICKI Zygmunt, AM 0833 = SALNICKI Zygmunt Adam, N 373/36, T 598.

SANEK Marjusz, AM 2460 = SANOK Marian, N 545/71, T 694.

SCHWARZ Klemens, AM 2434 = SZWARC Klaudiusz, N 559/20, T 700.

SIENIECKI Albin, AM 1223 = ZIEMIECKI Albin, N 452/28, T 647.

SMULSK ..., AM 0380 = SMOLSKI Waclaw Lech, N 584/10, T 712.

SMALOWSKI Jan, AM 2436 = SMIALOWSKI Jan, N 556/81, T 699.

SOBOCKI Josef, AM 4044 = SOBOCKI Jozef, N 539/47, T 691.

SPAK Leszek, AM 4020 = SZPAK Stanislaw Leszek, N 538/22, T 690.

STESLEWSKI Wladimir, AM 2397 = SCISLEWSKI Kazimierz, N 555/58, T 698.

SZKUTA Stanislaw, AM 2398 = SEKULA Stanislaw, N 558/4, T 700.

SZOLKOWSKI Franciszek Ksawery, AM 3061 = CZULKOWSKI Franciszek Ksawery, N 483/59, T 664.

SZRAMSKI Adam, AM 2275 = SRAMSKI Adam, N 386/43, T 606.

SZULMANN Jozef, AM 0987 = SCHULLMAN Jozef, N 430/22, T 636.

SZYSZKOWSKI Tadeusz, AM 2160 = KRZYSZKOWSKI Tadeusz, N 374/77, T 599.

TABKO, AM 1187 = TABAKA Franciszek, N 465/81, T 654.

TITOWICZ Sohn Antoni, AM 1789 = LATUSZKO Antoni, s. Tytusa, N 468/62, T657.

URBAN Antoni, AM 0723 = WAWRZYNOWICZ Urban Antoni, N 472/25, T 658.

USINOWSKI Clemens, AM 3092 = PUZYNOWSKI Klemens, N 482/27, T 663.

WACLAW WLADYSLAW, AM 1511 = KUPIDURA Wladyslaw Waclaw, N 438/90, T 641.

WACUL Stepan, AM 0179 = WOJCIUL Stefan, N 392/16, T 610.

WERNZIEHER Jakob, AM 0613 = WANCIER Jan Jakub, N 531/5, T 687.

ZALOBINSKI Adam, AM 0109 = ZOLOBINSKI Adam, N 467/30, T 656.

ZBOROWSKI Zdsislaw Stefan, AM 1552 = SKOROWSKI Zdzislaw, N 455/89, T 650.

ZGIELSKI Roman Josef, AM 2437 = IGIELSKI Roman Jozef, N 556/60, T 698.

ZIELINSKI Rudolf, AM 1749 = ZELINSKI Rudolf Waclaw, N 478/56, T 661.

ZLOTOLOWICZ Tadeusz, AM 0393 = SLOTOLOWICZ Tadeusz, N 580/22, T 710.

ZRINCZAK Jan, AM 1748 = ZWINCZAK Jan, N 478/58, T 661.

ZUCH Wladyslaw, AM 0949 = ZYCH Stefan Wladyslaw, N 561/81, T 701.

ZULOWSKI Zygmunt, AM 3384 = SULOWSKI Zygmunt, N 539/51, T 691.

ZWOROWSKI Wladyslaw, AM 2986 = SWOROWSKI Wladyslaw, N 495/100, T 669.

Literatura i zrodla.

"Amtliches Material zum Massenmord von Katyn", Berlin, 1943.

Indeks Represjonowanych (wersja on-line).
Centrum informacji o obywatelach polskich represjonowanych w ZSRR. Osrodek KARTA, Warszawa:
http://www.indeks.karta.org.pl/default.htm

KATYN. Ksiega Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Rada Ochrony Pamieci Walk i Meczenstwa, Warszawa, 2000.

Kola Andrzej, Prace archeologiczne-ekshumacyjne na cmentarzu oficerow polskich w Charkowie, w ksiazce "Charkow, Katyn, Twer. W szescdziesiata rocznice zbrodni", Uniwersytet Mikolaja Kopernika, Torun, 2001, str. 120-144.

Lebiediewa Natalia, "KATYN: priestuplenije protiw czelowieczestwa", Moskwa, 1994.

Moszynski Adam, "Lista Katynska. Jency obozow Kozielsk-Ostaszkow-Starobielsk zaginieni w Rosji Sowieckiej", wyd. GRYF, Londyn, 1977 (trzecie wydanie).

"Rozstrzelani w Katyniu, Alfabetyczny spis 4410 jencow polskich z Kozielska rozstrzelanych
w kwietniu-maju 1940, wedlug zrodel sowieckich, polskich i niemieckich",
Indeks Represjonowanych, tom1. Osrodek KARTA, Warszawa, 1995.

Tarczynski Marek, "Glossa do Ksiegi Cmentarnej Polskiego Cmentarza Wojennego w Katyniu",
w ksiazce "Zbrodnia Katynska po 60 latach. Polityka, nauka, moralnosc",
Zeszyty Katynskie Nr 12, Warszawa 2000, str. 191-198.

Trznadel Jacek, "Statystyczna metoda frekwencji w zastosowaniu do badania list ekshumacji Katynskiej i tzw. list NKWD", WPH, 1991, nr 2, s. 339-340.

Tucholski Jedrzej, "Mord w Katyniu", Warszawa, 1991.

Tucholski Jedrzej, "Transporty smierci ze Starobielska i Kozielska", WPH, 1991, nr 1, s. 284-299.

Wodzinski Marian, "Piec tygodni pracy na miejscu zbrodni", w ksiazce "Zbrodnia Katynska w swietle dokumentow", wyd. GRYF, Londyn, 1982 (wydanie dziesiate, pierwsze wydanie – 1948), s. 157-188.

Wolagiewicz Ryszard, "Miedzy Kozielskiem a Katyniem", WPH, 1990, nr 1-2, s. 344-356.

Zoria Jurij, "Droga do prawdy o Katyniu", w ksiazce "Rosja a Katyn", wyd. KARTA, Warszawa, 1994, s. 63-89.